Τί σημαίνει για σένα φιλανθρωπία;

02/09/2018 pmakos 0 Comments

Γράμμα από ένα εθελοντή

«Τί σημαίνει για σένα φιλανθρωπία;»

Για μένα η φιλανθρωπία είναι κάτι που ξεκινάει από το σπίτι. Από πολύ μικρός θυμάμαι πώς βοηθούσαμε κάποιους φτωχούς γείτονες και οι γονείς μου μού εξήγησαν ότι αυτό λέγεται φιλανθρωπία. Με τα χρόνια, μεγαλώνοντας πίστευα ότι φιλανθρωπία είναι να βοηθάς τους πιο ατυχείς από εσένα. Καθ ‘όλη τη ζωή μας, συχνά πετυχαίνουμε φιλανθρωπικές οργανώσεις και άπορους ή  άρρωστους, υποβαθμισμένους γενικά ανθρώπους. Αλλά τι είναι, πραγματικά, η φιλανθρωπία;

Έχω επαφή με τον εθελοντισμό και την φιλανθρωπία από πολύ μικρός. Από την οικογένεια μου και από το σχολείο. Υπήρξα αρκετά τυχερός – έτσι αισθάνομαι – να μεγαλώσω σε ένα περιβάλλον με υπέροχους ανθρώπους. Από τον καθένα «κέρδισα» και κάτι και τους ευχαριστώ για αυτό. Σήμερα, η φιλανθρωπία είναι μια έννοια που έχει θολωθεί. Με το πέρασμα του χρόνου, όλο και λιγότεροι άνθρωποι σταματούν να δίνουν ένα χέρι βοηθείας, αρχίζοντας να σκέφτονται κυνικά προτού ακόμη σκεφτούν  να βοηθήσουν. Για μένα η φιλανθρωπία είναι κάτι πολύ συγκεκριμένο. Αλλά αλήθεια, τί σημαίνει φιλανθρωπία για τους άλλους σήμερα; Αυτό αναρωτήθηκα και έτσι, έκανα την ερώτηση αυτή σε διάφορους ανθρώπους. Φίλους, συγγενείς, συναδέλφους, γνωστούς, ακόμη και αγνώστους όταν είχα την ευκαιρία. Και οι σκέψεις τους για τους φιλανθρωπικούς σκοπούς με εξέπληξαν.


“Εάν ζούμε σε έναν κόσμο όπου όλοι ενδιαφέρονται μόνο για τον εαυτό τους, τότε θα είναι ένας σκληρός και εγωιστικός κόσμος. Αυτός δεν είναι ο κόσμος στον οποίο θέλω να ζήσω ».  Μαρία Β. 22 ετών


«Πρόσφατα συνάντησα έναν άστεγο κύριο και αποφάσισα να δώσω μερικά χρήματα, τα ψιλά που μου περίσσευαν, όχι τόσο γιατί με ένοιαζε να τον βοηθήσω αλλά κυρίως για να «ελαφρύνω» τη συνείδησή μου. Δεν ξέρω τι θα κάνει με αυτά τα χρήματα, αν θα του φτάσουν για μια μέρα ή αν αύριο θα έχει φαγητό. Αλλά σκέφτηκα ότι εγώ έχω κάνει το ρόλο μου, τώρα πρέπει κάποιος άλλος να πράξει το δικό του καθήκον για να βοηθήσει αυτόν τον φτωχό άνθρωπο».  Γιώργος Π. 57 ετών

Όταν ξεκίνησα τη δράση μου σε μια φιλανθρωπική οργάνωση, οι φίλοι μου με κοίταξαν με δυσπιστία. “Σας πληρώνουν;” Είναι κάτι που συχνά με ρωτούν. “Πώς διαχειρίζονται τα χρήματα;”, είναι η δεύτερη ερώτηση.

Ήμουν έκπληκτος. Φυσικά, αν ήμουν στη θέση τους και ένας φίλος μου έλεγε ότι συμμετέχει σε μια μη κερδοσκοπική οργάνωση, θα ρωτούσα τα ίδια πράγματα. Δυστυχώς, στις μέρες μας, και λόγω της εμπειρίας μου με πολλές οργανώσεις, συνειδητοποίησα ότι η φιλανθρωπία, με όλο το ευγενές της όραμα και την ιερή της αποστολή, έχει προδοθεί από συλλόγους που καταχρώνται την πίστη του κοινού. Αυτό που απαντώ πάντα σε όλους όσους έχουν αμφιβολίες είναι ότι πολύ καλά κάνουν! Ωστόσο τονίζω στους ανθρώπους αυτούς την υποχρέωση που έχουν να συμμετέχουν ενεργά σε κάποια οργάνωση και να ελέγχουν τη δράση της πριν την κρίνουν!

«Η φιλανθρωπία είναι μια άσκηση, μια εκπαίδευση που διαμορφώνει τον χαρακτήρα ώστε να σκέφτεται λιγότερο το «εγώ», αλλά περισσότερο το «εμείς»,» Ελένη Μ. 33 ετών

“Φιλανθρωπία σημαίνει να δώσουμε κάτι σε όσους έχουν ανάγκες χωρίς να περιμένουμε κάτι ως αντάλλαγμα.” Χρήστος Κ. 25 ετών

Όλοι θεωρούν ότι η φιλανθρωπία γενικά είναι καλό πράγμα. Οι περισσότεροι μου είπαν ότι πιστεύουν πως η φιλανθρωπία κάνει καλό μόνο στους άλλους. Το ένα τρίτο μάλιστα από αυτούς ασκεί κάποια φιλανθρωπική δράση,  δίνοντας δωρεές σε παιδιά, κυρίως άρρωστα, χωρίς να έχουν την προθυμία να γνωρίσουν τα παιδιά αυτά από κοντά και να προσφέρουν εκτός από χρήματα και λίγο από τον χρόνο τους. Έτσι, η πιο κοινή μετάφραση της φιλανθρωπίας είναι η παροχή χρημάτων.

“Οι άνθρωποι που δεν συμμετέχουν σε κάποια φιλανθρωπική ή εθελοντική δράση χάνουν πολλά! Κερδίζει τεράστια ικανοποίηση όποιος γνωρίζεις ότι έχεις βοηθήσει άλλους ανθρώπους που το έχουν ανάγκη. Έτσι, κατά κάποιο τρόπο, η φιλανθρωπία είναι μια κατάσταση που κερδίζουν και οι δύο πλευρές. Νιώθεις καλά για τον εαυτό σου και βοηθάς και τους άλλους.» Παναγιώτα Α. 41ετών

Εντούτοις υπάρχουν ορισμένοι άνθρωποι που τη συνδέουν με έννοιες όπως η “συμπόνια”, η “αγάπη” και η “ευθύνη”. Μετά λύπης μου ανακάλυψα πως λίγοι είναι αυτοί που πιστεύουν ότι η φιλανθρωπία είναι κάτι πέρα από μια δωρεά: ο συνδυασμός χρημάτων και εθελοντισμού, να δίνεις το χρόνο και ενέργεια σου για να βοηθήσεις τους  άλλους.

“Κατά τη γνώμη μου, η ενέργεια της αγάπης πρέπει πάντα να ξεπερνάει τον εαυτό μας. Και από την άποψη της φιλανθρωπίας, η αγάπη που δίνουμε πρέπει να είναι απαλλαγμένη από εγωισμό. Είναι η  χαρά να θέλουμε να δώσουμε και να δώσουμε κάτι περισσότερο από υλικά πράγματα, να δώσουμε συναισθήματα. Απλά και ειλικρινά επειδή αγαπάμε τους άλλους. ” πατήρ Ιωάννης

Δυστυχώς, παρόλο που πολλοί από τους ανθρώπους αυτούς σήμερα θα ήθελαν να κάνουν κάτι περισσότερο πρακτικό, όπως το να κάνουν μια επίσκεψη σε ένα άρρωστο παιδί στο νοσοκομείο ή να διδάξουν μια τέχνη ή π.χ. μια ξένη γλώσσα σε ένα παιδί, μερικές φορές η οικονομική στενότητα ή η έλλειψη χρόνου τους περιορίζουν.

Παρά το γεγονός ότι όλοι θεωρούν πως η φιλανθρωπία είναι κάτι θετικό, υπάρχουν πάρα πολλοί σήμερα που διστάζουν να προσφέρουν βοήθεια είτε σε οργανισμούς είτε σε ιδιώτες. Με αφορμή το σκεπτικό που επικρατεί σήμερα,  πως “μόνο ένα μικρό ποσό των χρημάτων πηγαίνει τελικά στους άπορους”, οι άνθρωποι τείνουν να αποφασίζουν να εγκαταλείψουν τη φιλανθρωπία εντελώς.
Έμεινα έκπληκτός όταν μάλιστα κάποιοι μου δήλωσαν πως χρησιμοποιούν το σκεπτικό αυτό ως μια ευγενική δικαιολογία για να αρνηθούν την προσφορά βοήθειας όταν τους ζητείται. Η δική μου απάντηση, σε όσους θέλουν πραγματικά να βοηθήσουν, είναι να επιλέγουν οργανώσεις όπου υπάρχει διαφάνεια, δηλαδή σαφή εξήγηση του προορισμού των χρημάτων και αποδεικτικά στοιχεία. Ανακάλυψα επίσης πως κάποιοι άνθρωποι που είναι κυνικοί για τις φιλανθρωπικές οργανώσεις “κατηγορούν τις ΜΚΟ για να αποκρύψουν τη δική τους ενοχή”. Αυτοί οι άνθρωποι κατηγορούν τους οργανισμούς ότι δεν χρησιμοποιούν τα χρήματα σωστά ως έναν τρόπο για να δικαιολογήσουν την δική τους αδράνεια τους. Είναι πιο εύκολο να κατηγορήσουμε κάποιον άλλον και να αποποιηθούμε την ευθύνη.

Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζεις κανείς σήμερα πόσα από τα χρήματά που έδωσε θα ωφελήσουν άμεσα τους ανθρώπους και απαραίτητο να συμβαίνει σε όλες τις οργανώσεις, ωστόσο αποτελεί από μόνο του λανθασμένο κριτήριο για το αν οι άνθρωποι θα βοηθήσουν ή όχι κάποιον που τους έχει ανάγκη.

Και τώρα, αν ρωτάτε για μένα, τι πιστεύω εγώ για τη φιλανθρωπία πλέον, θα προσπαθήσω να σας το πω όσο πιο απλά μπορώ. Φιλανθρωπία για μένα δεν είναι μια απλή κίνηση. Είναι μια κατάσταση. H Φιλανθρωπία δεν είναι μια πράξη. Είσαι εσύ ο ίδιος!  Είναι ο τρόπος να κάνουμε τον κόσμο καλύτερο για όλους. Και αν δεν μπορούμε να αλλάξουμε ολόκληρο τον κόσμο, μπορούμε τουλάχιστον να προσπαθήσουμε να αλλάξουμε τον κόσμο ενός ανθρώπου!

Αλλά αυτό που μένει στο τέλος είναι ένα… Τι σημαίνει για σένα φιλανθρωπία ;